Zadaniem masek tlenowych jest:
- dostarczanie powietrza wzbogaconego tlenem do dróg oddechowych człowieka;
- odizolowanie dróg oddechowych od otaczającej atmosfery.
- dostarczanie tlenu do dróg oddechowych pod ciśnieniem do 75 mmHg
Maski KM-34 i KM-34D (ZSh-5). Maski ciśnieniowe tego typu zostały zaprojektowane specjalnie dla nowego wówczas hełmu ZSh-5 i są w zasadzie zmodyfikowaną gumową wewnętrzną częścią twarzową KM-32 z zewnętrzną skorupą z włókna szklanego typu KM-34. Maska jest mocowana do hełmu (ZSh-5) za pomocą bagnetów i jako taka nie może być używana z wcześniejszymi modelami ZSh-3 ani żadnym ze skórzanych hełmów (chyba, że zostaną wymienione zapięcia). Podobnie jak w przypadku wcześniej wyprodukowanych KM-30 i KM-32, maska ma wyprowadzone złącze do pęcherza potylicznego (który był zamocowany wewnątrz tylnej wyściółki hełmu ZSh-5). KM-34D nie ma wbudowanego mikrofonu; piloci polegali na mikrofonach mocowanych na szyi La-3(ЛА-3) i La-5(ЛА-5), chociaż w razie potrzeby do maski można dodać zestaw mikrofonowy (umieszczany w jednym z otworów wydechowych). KM-34D i KM-34D serii I są takie same, seria I jest nowsza. Rozmiary tych masek wynoszą od 1 do 4 dla KM-34D serii I (najpopularniejszy, najczęściej spotykany jest rozmiar 3).
Maska KM-34 sprawdza się podczas lotów do wysokości 18 km. Składa się z: karbowanego węża doprowadzającego mieszankę oddechową, cienkiej rurki do zaworu wydechowego; przewodu mikrofonowego DEMSh-1A (o ile taki jest zamontowany); wyprowadzonej rurki złącza do pęcherza potylicznego; skorupy z włókna szklanego; oraz gumowej części twarzowej, która przylega bezpośrednio do twarzy.
Na zewnątrz ramki maski przymocowany jest pasek z dwoma bagnetami, które posiadają ząbki mocujące do zamków na hełmie ochronnym ZSh-5.
KM-34D seria 2 (ZSh-5, 7, 90) To znacząca modernizacja maski KM-34D typu ciśnieniowego. Dostępna w 5 rozmiarach (1 = mały, 5 = bardzo duży) i przeznaczona głównie do użytku z nowym hełmem ZSh-7, ale można ją również przymocować do wcześniejszych serii hełmów ZSh-5. Maska posiada wbudowany mikrofon. Złącze do strony 17 pęcherza potylicznego jest zamontowane, wychodząc z części twarzowej po lewej stronie, a główny wąż doprowadzający tlen znajduje się po prawej stronie części twarzowej. Mocowana bagnetem część twarzowa wyposażona jest w główny wąż doprowadzający tlen i zawór wydechowy, podobnie jak w maskach KM-32 i KM-34D, ale często mylona z KM-35 ze względu na podobieństwo między obiema maskami. Faliste, pokryte tkaniną węże OD i czarne można znaleźć na polimerowych częściach maski KM-34d2, formowanych w kilku odcieniach szarości (od jasnego do ciemnego).
Działanie maski
Podczas wdechu w komorze maski wytwarza się podciśnienie, a zawór wdechowy otwiera się, umożliwiając dopływ tlenu karbowanym wężem z komory niskiego ciśnienia aparatu KP-52M do maski.
W tym momencie zawór wydechowy jest zamknięty z powodu podciśnienia w masce (zawór membranowy jest dociskany do gniazda). Podczas wydechu ciśnienie w masce wzrasta, a wydychane powietrze naciska na zawór wydechowy, otwierając go i uchodząc. Zawór wdechowy jest dociskany do gniazda, zapobiegając przedostawaniu się wydychanej mieszanki do karbowanego przewodu doprowadzającego tlen.
Na wysokościach w kabinie wynoszących około 5-8 km, aby zapobiec ewentualnemu przedostawaniu się powietrza do wnętrza maski podczas wdechu, mieszanka gazowa z aparatu tlenowego jest dostarczana pod niskim nadciśnieniem.
Jeśli kabina rozhermetyzowana zostanie na wysokościach powyżej 11-13 km włączone zostanie ciągłe doprowadzenie tlenu.
Gdy w masce panuje nadciśnienie, pęcherz potyliczny napełnia się powietrzem, uszczelniając połączenie maska-twarz.
Ciekawostką jest, że muzealna maska jest podpisana, jednak nie udało mi się na razie ustalić czy napis „Sztolpa” to nazwisko, a może nick? Ta zagadka pewnie kiedyś znajdzie rozwiązanie.
Pokładowe urządzenia tlenowe – KKO-5
Podczas lotów normalne funkcjonowanie pilotowi zapewniają pokładowe urządzenia tlenowe z wyposażeniem wysokościowym KKO-5 (np. MiG-21, Su-9, Su-22) . Urządzenia te są przeznaczone do użytku z hełmem ciśnieniowym GSh-6 i kombinezonem wysokościowym VKK-6M na wysokościach do 40 km.
W przypadku lotów na wysokości do 16 km zamiast hełmu ciśnieniowego można stosować maskę tlenową KM-34. W przypadku lotów na wysokości do 12 km maska tlenowa może być używana bez kombinezonu wysokościowego.
Zastosowanie kombinezonu wysokościowego VKK-6M oraz regulatora ciśnienia AD-6E zapewnia pilotowi odporność na przeciążenia do 10G. Aby poprawić komfort pilota, w kokpicie zainstalowano też system wentylacji odzieży pilota, który tłoczy powietrze z układu klimatyzacji do kombinezonu wysokościowego VK-3M (noszone na VKK).
Sprzęt ochronny załogi, współpracujący z systemem klimatyzacji i systemem dostarczania tlenu obejmuje:
- maski tlenowe (KM);
- hełmy ochronne (ZSh);
- hełmy ciśnieniowe (GSh);
- kombinezony przeciwprzeciążeniowe (PPK);
- kombinezony wysokościowe (VKK);
- marynarskie kombinezony ratunkowe (VMSK);
- kombinezony wentylacyjne (VK), noszone na VKK i zapewniające odprowadzanie wilgoci oraz ochronę przed wpływem temperatur zewnętrznych;
Jeśli zainteresowała Państwa treść tego artykułu, możecie wesprzeć KAC na kilka sposobów. Jeśli na przykład macie Państwo jakieś przedmioty związane z lotnictwem które mogłyby zostać eksponatami w Kielce Air Collection, zapraszam do kontaktu. Można też postawić mi wirtualną kawę (a że kawy nie piję, to pewnie zamiast niej coś nowego pojawi się w gablotce i na stronie).